San Francisco no Templo da Veracruz de O Carballiño
Entronización dunha imaxe para a memoria do VIII Centenario
Este próximo 27 de setembro, o Templo da Veracruz de O Carballiño converterase nun espazo singular de memoria, fe e celebración coa solemne entronización e bendición da imaxe de San Francisco abrazando a Cristo na Cruz.
A nova imaxe pasará a formar parte do patrimonio artístico e relixioso da emblemática obra de Antonio Palacios grazas á doazón dunha persoa pertencente ao colectivo de antigos alumnos franciscanos asociados en ASAFA, asociación sociocultural de Amigos de San Francisco de Asís.
A iniciativa nace como un xesto de gratitude e memoria ao cumprírense oitocentos anos da morte de San Francisco de Asís (1226-2026), efeméride que a familia franciscana celebra en todo o mundo como lembranza da súa Pascua definitiva e da vixencia da súa mensaxe espiritual. Deste xeito, a achega transcende o seu valor artístico e expresa os vínculos, a identidade e o compromiso franciscano do colectivo do que procede.
A entronización pretende deixar unha pegada estable e visible deste aniversario excepcional nun dos espazos relixiosos e patrimoniais máis relevantes de Galiza, unindo a tradición franciscana co legado arquitectónico da vila do Arenteiro.
Acto solemne de bendición
A celebración desenvolverase o domingo, 27 de setembro, ás 12.30 horas, nun acto litúrxico de especial relevancia para a Igrexa.
A cerimonia contará coa participación de destacados prelados da Igrexa, entre eles dous arcebispos, o bispo da diocese e outros representantes do clero, xunto con membros da comunidade parroquial e numerosos fieis.
A representación de ASAFA acompañará o acto como entidade promotora desta iniciativa, que culminará coa bendición da imaxe e a súa incorporación definitiva ao templo. O seu coro – Schola Cantorum Herbonensis- acompañará musicalmente a celebración relixiosa.
Será unha xornada marcada pola dimensión espiritual do acontecemento, pola memoria compartida e polo encontro fraterno arredor da figura de San Francisco.
Unha imaxe con historia
A representación de San Francisco abrazando a Cristo Crucificado ten unha longa tradición na arte cristiá. A súa referencia máis coñecida atópase no célebre lenzo realizado por Bartolomé Esteban Murillo arredor de 1668 para o convento dos Capuchinos de Sevilla. Nesa obra, Cristo desprende un brazo da Cruz para estreitar ao santo de Asís nun abrazo que simboliza a unión plena entre Deus e quen consagrou a súa vida ao Evanxeo.
A escultura creada para o VIII Centenario conserva toda esa riqueza simbólica. Cristo inclínase cara ao santo, mentres Francisco aparece apoiado sobre o globo terráqueo, signo do desprendemento das riquezas e honras mundanas. Na base figura ademais un libro aberto coa cita evanxélica en latín: «Qui non renuntiat omnibus qui possidet, non potest meus esse discipulus» (Quen non renuncia a todo canto posúe non pode ser o meu discípulo), lembrando o núcleo da espiritualidade franciscana: a pobreza, a humildade e a entrega radical ao seguimento de Cristo.
A nova imaxe converte así unha das escenas máis fermosas da tradición franciscana nunha presenza permanente destinada á oración e á contemplación.
O Templo da Veracruz, unha xoia patrimonial
O Templo da Veracruz constitúe unha das creacións máis destacadas do arquitecto porriñés Antonio Palacios Ramilo e un dos símbolos máis recoñecibles de O Carballiño.
Impulsado polo párroco Evaristo Vaamonde e por unha comisión veciñal que soñaba cun santuario singular para a vila, o proxecto comezou a materializarse en 1943 coa colocación da primeira pedra. As obras prolongáronse durante máis dunha década e o templo abriu oficialmente ao culto en setembro de 1952, continuando os traballos ata 1957.
A súa arquitectura combina inspiracións románicas, góticas e medievais reinterpretadas desde a visión persoal de Palacios. A monumental torre, a rotonda central, o corredor circular, os espazos abovedados e o uso do granito e da lousa da comarca conforman unha obra de extraordinaria personalidade.
No interior consérvase unha reliquia da Vera Cruz chegada de Terra Santa a comezos do século XX, elemento que reforza a dimensión espiritual dun edificio declarado Ben de Interese Cultural e considerado unha das grandes referencias da arquitectura relixiosa galega do século XX.
Conmemorando a Pascua de San Francisco
A tradición franciscana denomina Pascua de San Francisco ao tránsito do santo desde esta vida á Casa do Pai, acontecido na tarde do 4 de outubro de 1226. Para os franciscanos non se trata dunha lembranza marcada pola ausencia, senón da celebración da plenitude dunha vida vivida segundo o Evanxeo.
O ano 2026 marcará os oitocentos anos deste acontecemento histórico e espiritual. Por esa razón, a Igrexa e a familia franciscana promoven diversas iniciativas de carácter pastoral, cultural e relixioso destinadas a renovar o coñecemento da súa figura e da súa mensaxe.
Entre estas accións destaca o Xubileo concedido con motivo do Centenario, invitando aos fieis á conversión, á reconciliación, á oración e á recuperación dos valores que San Francisco testemuñou ao longo da súa vida: a fraternidade universal, o amor á creación, a paz, a sinxeleza e a solidariedade cos máis humildes.
A nova imaxe instalada no Carballiño insírese precisamente neste espírito xubiloso de memoria, gratitude e renovación.
Un encontro de fraternidade
Tras os actos relixiosos, para o alumnos franciscanos, amigos e familia, a celebración continuará cun xantar fraternal na Pulpería-Restaurante Fuchela, un espazo gastronómico que combina a tradición do mellor pulpo á feira con propostas inspiradas na cociña moderna.
No seu menú destacan as carnes á grella e elaboracións innovadoras que conviven cun profundo respecto polo produto e polos sabores da terra. Nun ambiente acolledor e próximo, a xornada prolongarase nun clima de amizade, reencontro e conversa demorada, favorecendo o intercambio de lembranzas e experiencias entre persoas unidas pola tradición franciscana e polos vínculos construídos ao longo dos anos.
Será, así, o broche natural dunha celebración chamada a permanecer na memoria colectiva dos participantes e na historia do propio Templo da Veracruz.
